Het alarm gaat. De brandweer rukt uit naar een ernstig verkeersongeval. Een auto ligt op zijn kant, de inzittende zit bekneld. Elke seconde telt nu. De hulpverleners weten dat tijd hun grootste vijand is. Ze moeten het slachtoffer snel bevrijden, zodat de ambulance kan overnemen. Maar moderne auto’s zijn stevig gebouwd. Dat maakt ze veilig voor passagiers, maar moeilijk open te krijgen voor redders. De combinatie van expertise en krachtig gereedschap bepaalt of iemand het overleeft.
Het ‘Gouden Uur’ en de ‘Platinum Ten Minutes’
Artsen spreken over het Golden Hour, het gouden uur. Dat is de tijd waarin een zwaargewond slachtoffer de beste kans heeft om te overleven, mits de behandeling op tijd start in het ziekenhuis. Hoe eerder iemand op de operatietafel ligt, hoe groter de overlevingskans. Voor de brandweer betekent dit dat elke minuut telt bij de bevrijding. Hoe sneller het slachtoffer uit het wrak komt, hoe eerder de ambulance kan stabiliseren en vervoeren. Dit deel van de reddingsketen heet extricatie, en het bepaalt vaak het verschil tussen leven en dood.
De uitdaging van moderne voertuigen
Moderne auto’s zijn gebouwd om passagiers te beschermen. Dat doen ze goed. Versterkte kooiconstructies houden de cabine intact bij een botsing. Maar deze veiligheid komt met een keerzijde. De materialen die auto’s zo sterk maken, zijn ook moeilijker te doorknippen. Fabrikanten gebruiken tegenwoordig boronstaal en andere ultrahoge-sterktestalen. Dit staal is veel harder dan gewoon staal. Ouderwetse hydraulische scharen krijgen het simpelweg niet open. Reddingswerkers moeten daarom werken met apparatuur die minstens zo geavanceerd is als de voertuigen zelf, zoals Holmatro rescue gereedschap dat speciaal ontwikkeld is voor deze moderne uitdagingen.
De evolutie van reddingsgereedschap
Hydraulische gereedschappen zijn de afgelopen jaren enorm veranderd. Ze leveren nu meer kracht dan ooit, omdat dat nodig is om door modern staal heen te komen. Ook de manier waarop ze werken is anders. Vroeger werkten alle tools op slangen, aangesloten op een pomp. Dat gaf beperking in beweging en struikelgevaar op de plek van het ongeluk. Tegenwoordig zijn er steeds meer accu-aangedreven tools. Die zijn sneller inzetbaar, geven meer bewegingsvrijheid en maken de incidentlocatie overzichtelijker. Daarnaast is stabilisatie cruciaal. Voordat er geknipt wordt, moet het voertuig gefixeerd zijn. Anders verschuift het tijdens het werk, met gevaar voor slachtoffer en redder.
Training en materiaal
Het beste gereedschap ter wereld doet niets zonder een goed getrainde operator. Brandweerlieden moeten constant bijgeschoold worden. Auto’s veranderen snel. Hybride en elektrische voertuigen brengen nieuwe gevaren met zich mee, zoals hoogspanningskabels en batterijen die kunnen ontbranden. Alleen wie weet waar hij moet knippen en waar niet, kan een slachtoffer veilig bevrijden. Investeren in materiaal is belangrijk, maar investeren in kennis is net zo cruciaal. Samen maken ze het verschil in de race tegen de klok.
